HAHurtownia Analityki
Przestrzeń decyzji · powiat

Powiat skierniewicki

Bierzemy trzy dźwignie, którymi ten szczebel samorządu faktycznie dysponuje, każdą z poziomami od ograniczenia po rozwój, i przepuszczamy wszystkie 45 kombinacji przez 400 przyszłości zbudowanych z historycznej zmienności tej jednostki. Wynik jest mierzony w trzech wymiarach naraz: bilans, poziom usług i demografia. W zestawieniu są też warianty regresywne. Nie po to, żeby je rekomendować, tylko dlatego, że bez nich nie wiadomo, ile naprawdę kosztuje rozwój.

Założenia
Punkt startowy37 670 mieszkańcówdochody własne 8984 zł na mieszkańca
Roczna zmiana ludności-0.46% do 0.16%z historii tej jednostki
Roczna zmiana dochodów5.15% do 18.27%z historii tej jednostki
Roczny wzrost kosztów1% do 6%założenie eksperckie, nie dane z BDL

Ludność wchodzi do rachunku przez koszt: 55% kosztów bieżących przyjmujemy za niepodzielne, więc ubytek mieszkańców podnosi koszt na głowę. Nakład inwestycyjny ponoszony jest przez pierwsze 4 lata, horyzont to 10 lat.

Dźwignie, którymi dysponuje powiat

Powiat nie ma własnych podatków. Trzecia dźwignia to nie stawki, tylko skuteczność w pozyskiwaniu środków zewnętrznych, i dlatego przestrzeń decyzyjna powiatu jest w praktyce węższa niż gminy przy podobnej odpowiedzialności.

Szkolnictwo ponadpodstawowe

Licea, technika i szkoły branżowe. Najcięższa pozycja budżetu powiatu i jedyna, która realnie wiąże młodych z powiatem.

Poziomzł/rokLudnośćKosztDochódUsługi
Likwidacja-420-0.50-1.400-30
Ograniczenie-210-0.25-0.700-15
Bez zmian00000
Rozwój+240+0.22+0.50+0.15+14
Szeroki program+480+0.42+1.00+0.30+27

Szpital powiatowy i opieka zdrowotna

Szpital powiatowy bywa największym pojedynczym ryzykiem finansowym powiatu i jednocześnie usługą, której nie da się przenieść gdzie indziej.

Poziomzł/rokLudnośćKosztDochódUsługi
Ograniczenie-300-0.30-0.800-22
Bez zmian00000
Doinwestowanie+340+0.20+0.600+18

Pozyskiwanie środków zewnętrznych

Powiat nie ma własnych podatków. Jego jedyna realna dźwignia dochodowa to zdolność sięgania po dotacje, programy rządowe i środki unijne, a ta wymaga wcześniejszego wkładu i kadr.

Poziomzł/rokLudnośćKosztDochódUsługi
Rezygnacja-90-0.050-0.90-4
Bez zmian00000
Aktywne+130+0.08+0.15+1.60+5

Trzy ostatnie kolumny to punkty procentowe dodawane do rocznej zmiany. To są założenia, a nie dane z BDL, i to je trzeba zakwestionować w pierwszej kolejności, jeśli wynik wydaje się dziwny.

OświataZdrowieŚrodkiBilansUsługiLudnośćMaks. żalPokrycieNajgorszyDo ideału
Szeroki programBez zmianAktywne86 124 zł132+3.5%25 616 zł100%8617 zł0.277
RozwójDoinwestowanieAktywne82 820 zł137+3.5%28 462 zł100%5771 zł0.302
RozwójBez zmianAktywne89 099 zł119+1.4%21 764 zł100%12 469 zł0.314
Szeroki programDoinwestowanieAktywne79 778 zł150+5.6%32 390 zł100%1843 zł0.316
Bez zmianDoinwestowanieAktywne85 756 zł123+1.2%24 703 zł100%9568 zł0.334
Szeroki programOgraniczenieAktywne92 813 zł110+0.4%18 394 zł100%15 832 zł0.340
Bez zmianBez zmianAktywne91 972 zł105-0.8%18 068 zł100%16 194 zł0.389
OgraniczenieDoinwestowanieAktywne91 079 zł108-1.3%18 903 zł100%15 358 zł0.396
Szeroki programBez zmianBez zmian70 615 zł127+2.7%45 571 zł100%-1183 zł0.449
RozwójBez zmianBez zmian73 729 zł114+0.6%42 860 zł100%2757 zł0.469
RozwójDoinwestowanieBez zmian67 468 zł132+2.7%49 455 zł99%-3921 zł0.474
Szeroki programOgraniczenieBez zmian77 280 zł105-0.4%38 479 zł100%6012 zł0.478
Szeroki programDoinwestowanieBez zmian64 287 zł145+4.7%52 251 zł98%-7937 zł0.487
Bez zmianDoinwestowanieBez zmian70 542 zł118+0.4%46 786 zł100%-35 zł0.492
Bez zmianBez zmianBez zmian76 740 zł100-1.6%40 261 zł100%6571 zł0.519
OgraniczenieDoinwestowanieBez zmian75 844 zł103-2.1%41 110 zł100%5732 zł0.527
Szeroki programBez zmianRezygnacja62 239 zł123+2.1%57 878 zł99%-6647 zł0.545
RozwójBez zmianRezygnacja65 436 zł110+0.1%55 050 zł99%-2648 zł0.560
Szeroki programOgraniczenieRezygnacja68 910 zł101-0.9%50 780 zł100%554 zł0.566
RozwójDoinwestowanieRezygnacja59 171 zł128+2.1%61 650 zł97%-9331 zł0.570
Szeroki programDoinwestowanieRezygnacja55 907 zł141+4.2%64 552 zł95%-13 406 zł0.582
Bez zmianDoinwestowanieRezygnacja62 327 zł114-0.1%58 866 zł99%-5388 zł0.584

Bilans to skumulowana nadwyżka na mieszkańca po 10 latach, próg akceptowalny 0 zł. Usługi to indeks dostępności, gdzie 100 oznacza dzisiejszy poziom. Ludność to zmiana po horyzoncie. Kolumna „do ideału" mierzy odległość od punktu, w którym wszystkie trzy wymiary byłyby najlepsze naraz, a który zwykle nie istnieje jako realna decyzja. Kropka oznacza wariant niezdominowany: żaden inny nie jest od niego lepszy we wszystkich trzech wymiarach jednocześnie. Warianty zdominowane zostają w tabeli celowo, bo pokazują cenę złych decyzji.

Co z tego wynika

Miary wskazują różne warianty. To nie jest błąd analizy, tylko informacja: wybór zależy od tego, czego decydent chce uniknąć i który wymiar wyniku uznaje za nienaruszalny.

Wartość oczekiwanalikwidacja części szkół, ograniczenie oddziałów, aktywne pozyskiwaniemieszanyNajlepszy średni bilans po wszystkich scenariuszach. Miara wygodna, ale patrzy tylko na pieniądze i słabo karze rzadkie katastrofy.
Minimalizacja maksymalnego żalulikwidacja części szkół, ograniczenie oddziałów, aktywne pozyskiwaniemieszanyNajmniejsza możliwa strata względem wariantu, który byłby najlepszy w danym scenariuszu. Dla decydenta, który nie chce się gorzko tłumaczyć.
Pokrycie progulikwidacja części szkół, ograniczenie oddziałów, aktywne pozyskiwaniemieszanyNajwiększy odsetek scenariuszy, w których bilans mieści się w granicy akceptowalnej. Dla decydenta, któremu zależy na spełnieniu warunku, a nie na maksymalizacji.
Kompromis trzech wymiarówszeroki program edukacyjny, aktywne pozyskiwanierozwojowyWariant najbliższy punktowi idealnemu liczonemu razem z bilansu, poziomu usług i demografii. Punkt idealny zwykle nie istnieje jako realna decyzja.

Cena rozwoju

Na froncie niezdominowanym podniesienie indeksu usług o jeden punkt kosztuje średnio 297 zł skumulowanego bilansu na mieszkańca przez 10 lat.

Liczona na froncie niezdominowanym, czyli tylko między wariantami, których nie da się poprawić bez pogorszenia czegoś innego. To jest kurs wymiany między pieniędzmi a usługami w tej konkretnej jednostce, a nie ocena, czy warto.

Ograniczenia tego modelu

Efekty dźwigni sumują się liniowo i nie wchodzą ze sobą w interakcje: model nie wie, że cięcie usług przy jednoczesnej podwyżce podatków boli mocniej niż każde z osobna. Nie odwzorowuje też struktury budżetu ani przepływów między szczeblami finansów publicznych. Służy do porównania wariantów między sobą i do pokazania, gdzie leży granica ich odporności, a nie do prognozowania wyniku finansowego. Zakresy zmienności ludności i dochodów pochodzą z historii tej jednostki, zakres kosztów i efekty dźwigni są założeniami, które trzeba świadomie przyjąć albo zmienić.